یکی از چیزهایی که می‌تونه یه بازی معمولی رو به یه تجربه‌ فراموش‌نشدنی تبدیل کنه، موسیقی اونه. بعضی وقت‌ها فقط شنیدن چند ثانیه از یه آهنگ کافیه تا دوباره خودمون رو وسط یه نبرد بزرگ، یه ماجراجویی طولانی یا حتی یه لحظه احساسی از داستان بازی تصور کنیم. اما تا حالا به این فکر کردین که این موسیقی‌ها چطور ساخته می‌شن و چه سازهایی بیشترین نقش رو توی شکل‌گیری اون‌ها دارن؟

در این مقاله می‌خوانیم:

توی این مقاله می‌خوایم با 10 مورد از پرکاربردترین سازها و گروه‌های سازی توی موسیقی بازی‌ها آشنا بشیم و ببینیم هرکدوم چه تاثیری روی حال‌وهوای بازی دارن.

(این فهرست رتبه‌بندی نداره و ترتیب موارد هم به معنی میزان استفاده از اون‌ها نیست!)

1. پیانو (Piano)

پیانو یکی از آشناترین و پرکاربردترین سازها توی موسیقی بازی‌هاست. دلیلش هم اینه که می‌تونه با چندتا نت ساده، احساسات مختلفی رو به مخاطب منتقل کنه. مثل غم، دلتنگی، آرامش و حتی امید. یکی از ویژگی‌های جالب پیانو اینه که حتی بدون همراهی سازهای دیگه هم می‌تونه یه موسیقی کامل و تاثیرگذار بسازه. برای همین آهنگسازها معمولاً ازش توی لحظه‌های احساسی داستان، صحنه‌های تنهایی شخصیت‌ها و بخش‌هایی که بازیکن فرصت فکر کردن داره استفاده می‌کنن.

Minecraft - Sweden

C418

0:00 0:00
Minecraft - Sweden

 

از طرف دیگه، سرعت ریتم پیانو هم تاثیر زیادی روی حس موسیقی داره. نت‌های آروم و فاصله‌دار می‌تونن حس تنهایی ایجاد کنن، در حالی که نواختن سریع و پشت‌سرهم اون‌ها می‌تونه هیجان یا حتی نگرانی رو به بازیکن منتقل کنه.

تصویری از پیانو در آهنگسازی

2. سازهای زهی آرشه‌ای (Strings)

سازهایی مثل ویولن، ویولا و ویولنسل از مهم‌ترین اعضای خونواده سازهای زهی آرشه‌ای هستن. این سازها نقش خیلی مهمی توی موسیقی ارکسترال بازی‌ها دارن و می‌تونن هم ملودی‌های آروم و احساسی‌ای بسازن و هم موسیقی‌های بزرگ و حماسی رو همراهی کنن. معمولاً آهنگسازها با کنار هم قرار دادن این سازها، لایه‌های مختلفی از صدا ایجاد می‌کنن تا موسیقی بازی عمق و حس بیشتری پیدا کنه. به همین دلیله که توی خیلی از موسیقی‌های موندگار بازی‌ها، صدای سازهای زهی رو می‌شنویم.

Assassin's Creed 2 - Ezio's Family

Jesper Kyd

0:00 0:00
Assassin's Creed 2 - Ezio's Family

 

یکی از دلایل محبوبیت این سازها، تنوع صدای اون‌هاست. مثلاً ویولن معمولاً برای اجرای ملودی‌های زیر استفاده می‌شه، در حالی که ویولنسل صدای گرم‌تر و عمیق‌تری داره و برای انتقال احساساتی مثل غم، دلتنگی و تنهایی مناسبه. ویولا هم از نظر صدا بین این دو ساز قرار می‌گیره و معمولاً برای پر کردن فضای موسیقی و ایجاد هماهنگی بین بخش‌های مختلف ارکستر استفاده می‌شه. ترکیب کردن صدای این سه‌تا ساز به آهنگساز اجازه می‌ده احساسات مختلفی رو توی یه قطعه موسیقی به وجود بیاره و حتی با تغییر نحوه نواختن اون‌ها، فضای موسیقی رو از آروم و دلنشین به پرتنش و هیجان‌انگیز تغییر بده.

عکسی از نوازنده های سازهای زهی در آهنگسازی

3. فلوت (Flute)

فلوت یکی از معروف‌ترین سازهای بادی چوبیه که یه صدای روشن، لطیف و نسبتاً شفاف داره. این ساز معمولاً برای ساختن حس آرامش، زیبایی طبیعت و حتی رمزآلود بودن محیط استفاده می‌شه. یکی از ویژگی‌های فلوت اینه که می‌تونه بدون اینکه موسیقی خیلی شلوغ بشه، یه ملودی جذاب و واقعا خاص بسازه. به همین دلیل توی بازی‌هایی که محیط‌های طبیعی، جنگل‌ها، سرزمین‌های جادویی یا دنیاهای فانتزی دارن، زیاد باهاش روبه‌رو می‌شیم.

The Legend of Zelda: Breath of the Wild - Great Plateau

Manaka Kataoka

0:00 0:00
The Legend of Zelda: Breath of the Wild - Great Plateau

 

البته فلوت فقط برای لحظات آروم نیست. وقتی آهنگساز از نت‌های سریع‌تر و ریتم‌های متنوع استفاده می‌کنه، همین ساز می‌تونه حس حرکت، ماجراجویی و حتی هیجان رو به موسیقی اضافه کنه. توی بعضی از بازی‌ها هم از فلوت‌های سنتی مثل فلوت بامبویی برای ایجاد حال‌وهوای فرهنگی خاص استفاده می‌شه.

عکسی از نوازنده فلوت در آهنگسازی

4. سازهای بادی برنجی (Brass)

اگه تا حالا توی یه بازی با یه نبرد بزرگ یا ورود یه شخصیت قوی روبه‌رو شدین، احتمالاً صدای سازهای بادی برنجی رو هم شنیدین. سازهایی مثل ترومپت، ترومبون، توبا و هورن فرانسوی که به خاطر صدای قدرتمند و پرحجمشون نقش مهمی توی موسیقی‌های حماسی دارن. این سازها معمولاً برای ایجاد حس قدرت، شکوه، شجاعت و عظمت استفاده می‌شن. مثلاً وقتی قرار باشه بازیکن با یه Boss برای اولین بار روبه‌رو بشه، صدای بلند و کشیده هورن‌ها می‌تونه حس بزرگی و خطرناک بودن اون دشمن رو به بهترین شکل منتقل کنه.

The Elder Scrolls V: Skyrim - Dragonborn

Jeremy Soule

0:00 0:00
The Elder Scrolls V: Skyrim - Dragonborn

 

البته همه استفاده‌های این سازها به موسیقی‌های جنگی محدود نمی‌شه. نت‌های آروم‌تر و ملایم‌تر سازهای برنجی می‌تونن حس امید، پیروزی و حتی غم رو هم منتقل کنن. ترکیب اون‌ها با سازهای زهی هم یکی از روش‌های رایج برای ساخت موسیقی‌های سینماییه.

عکسی از نوازنده‌ های ترومپت در آهنگسازی

5. سازهای کوبه‌ای (Percussion)

سازهای کوبه‌ای یکی از مهم‌ترین بخش‌های موسیقی بازی‌ها هستن. سازهایی مثل درام، طبل، تیمپانی و سنج که همشون می‌تونن ریتم و انرژی موسیقی رو شکل بدن. مثلاً توی یه صحنه مبارزه، ضربه‌های سریع و سنگین درام می‌تونن هیجان بازی رو بیشتر کنن و باعث بشن بازیکن احساس کنه اتفاق مهمی در حال رخ دادنه. تیمپانی هم یکی از سازهای معروف این خونوادست که معمولاً توی موسیقی‌های ارکسترال استفاده می‌شه. صدای بم و ضربه‌های قدرتمندش می‌تونن حس خطر، عظمت و نزدیک شدن یه اتفاق بزرگ رو منتقل کنن.

Doom: Eternal - The Only Thing They Fear Is You

Mick Gordon

0:00 0:00
Doom: Eternal - The Only Thing They Fear Is You

 

حتی توی بازی‌های ترسناک هم از سازهای کوبه‌ای برای ایجاد تنش استفاده می‌شه؛ بعضی‌ وقت‌ها چندتا ضربه آروم و نامنظم می‌تونن بیشتر از یه موسیقی بلند و شلوغ بازیکن رو مضطرب کنن.

عکسی از نوازنده های کوبه ای در آهنگسازی

6. گیتار (Guitar)

گیتار یکی از سازهاییه که بیشتر از همه توی بازی‌های اکشن و مسابقه‌ای شنیده می‌شه و هیجان گیم‌پلی رو چند برابر می‌کنه؛ البته گیتار فقط به این سبک‌ها محدود نیست و نسخه آکوستیک اون هم توی بازی‌های ماجراجویی و داستان‌محور کاربرد خیلی زیادی داره.

The Last of Us - Main Theme

Gustavo Santaolalla

0:00 0:00
The Last of Us - Main Theme

 

گیتار الکتریک با صدای قدرتمند و قابلیت تغییر تُن با افکت‌های مختلف، می‌تونه موسیقی رو به‌شدت خشن، سنگین و پرانرژی کنه. برای همین توی بازی‌هایی مثل DOOM ازش برای ساخت موسیقی‌هایی استفاده می‌شه که کاملاً با فضای سریع و خشونت‌آمیز بازی هماهنگ هستن. از طرف دیگه، گیتار آکوستیک صدای گرم‌تر و طبیعی‌تری داره و معمولاً برای انتقال حس صمیمیت، تنهایی یا آرامش استفاده می‌شه. در واقع نوع گیتار و شیوه نواختنش می‌تونه حال‌وهوای کاملاً متفاوتی به موسیقی بده.

عکسی از نوازنده گیتار در آهنگسازی

7. سینتی‌سایزر (Synthesizer)

سینتی‌سایزر یکی از سازهای مهم موسیقی مدرن بازی‌هاست که به آهنگساز اجازه می‌ده صداهایی بسازه که لزوماً توی دنیای سازهای معمولی وجود ندارن. از صداهای فضایی و عجیب گرفته تا صداهای سنگین و صنعتی که توی بازی‌های علمی‌تخیلی و اکشن زیاد شنیده می‌شن. یکی از جذاب‌ترین ویژگی‌های سینتی‌سایزر اینه که محدودیت زیادی توی ساخت صدا نداره؛ یعنی آهنگساز می‌تونه یه صدای کاملاً جدید طراحی کنه، اون رو هرطوری که می‌خواد تغییر بده و درنهایت با استفاده از صداهای مختلف دیگه، یه فضای صوتی کاملا متفاوت و منحصربه‌فرد درسته کنه.

Cyberpunk 2077 - The Rebel Path

P.T. Adamczyk

0:00 0:00
Cyberpunk 2077 - The Rebel Path

 

برای همین این ساز توی بازی‌هایی که یه دنیای فیوچرستیک، محیط‌های سایبرپانکی یا فضای ترسناک دارن خیلی کاربردیه. حتی توی بعضی بازی‌های مستقل هم سینتی‌سایزر نقش اصلی موسیقی رو بر عهده داره و به ساخت هویت صوتی مخصوص اون بازی کمک می‌کنه.

عکسی از سینتی سایزر در آهنگسازی

8. هارپ (Harp)

هارپ یا همون چنگ یکی از سازهای زهی قدیمیه که با کشیدن انگشت روی سیم‌ها نواخته می‌شه. صدای این ساز معمولاً لطیف، شفاف و دلنشینه و به همین دلیل توی موسیقی بازی‌های فانتزی و ماجراجویی کاربرد زیادی داره. یکی از ویژگی‌های خاص هارپ، صدای نت‌هایی هست که پشت‌سرهم و با سرعت اجرا می‌شن. این نوع نواختن می‌تونه حس جادویی و فوق‌العاده‌ای ایجاد کنه؛ انگار بازیکن وارد یه دنیای متفاوت شده.

Final Fantasy - Prelude (Orchestral)

Nobuo Uematsu

0:00 0:00
Final Fantasy - Prelude (Orchestral)

 

البته هارپ همیشه هم برای ساخت موسیقی‌های فانتزی استفاده نمی‌شه. صدای آروم و ملایم اون می‌تونه حس آرامش، دلتنگی و حتی غم رو هم منتقل کنه. به همین خاطر آهنگسازها گاهی ازش برای لحظات کوتاه و احساسی استفاده می‌کنن تا بدون شلوغ کردن موسیقی، تاثیر اون صحنه رو بیشتر کنن.

عکسی از نوازنده هارپ در آهنگسازی

9. گروه کر و صدای انسان (Choir & Vocals)

صدای ما آدم‌ها هم یکی از عنصرهای مهم موسیقی بازی‌هاست. آهنگسازها می‌تونن از صدای یه خواننده به‌صورت انفرادی استفاده کنن یا حتی چندین نفر رو کنار هم قرار بدن تا یه گروه کر بزرگ تشکیل بشه. گروه کر معمولاً توی لحظه‌هایی استفاده می‌شه که بازی به یه حس بزرگ و تاثیرگذار نیاز داره. مثلاً تصور کنین وسط یه مبارزه مهم، تعداد زیادی خواننده به همراه یه ارکستر، شروع به خوندن کنه. این ترکیب می‌تونه حس عظمت، ترس، شکوه و حتی قدرت ماورایی به اون صحنه بده.

Elden Ring - The Final Battle

Tsukasa Saitoh

0:00 0:00
Elden Ring - The Final Battle

 

از طرف دیگه، صدای یه خواننده به‌تنهایی می‌تونه موسیقی رو شخصی‌تر و احساسی‌تر کنه. بعضی آهنگسازها هم از آوازهای بدون کلام استفاده می‌کنن تا بدون نیاز به شعر، احساس مشخصی رو به مخاطب منتقل کنن.

عکسی از گروه کر در آهنگسازی

10. سازهای سنتی و محلی (Traditional Instruments)

یکی دیگه از بخش‌های جذاب موسیقی بازی‌ها، استفاده از سازهای سنتی کشورهای مختلفه. سازهایی مثل کوتـو، شامیسن و شاکوهاچی ژاپنی یا دودوک و نی که می‌تونن صدای کاملاً متفاوتی به موسیقی بدن. دلیل استفاده از این سازها اینه که آهنگسازها می‌خوان دنیای بازی فقط با تصویر و داستان شناخته نشه، بلکه از نظر موسیقی هم هویت مخصوص خودش رو داشته باشه. مثلاً وقتی یه بازی توی ژاپن قدیم جریان داره، استفاده از سازهای سنتی ژاپنی باعث می‌شه بازیکن ارتباط بیشتری با محیط و فرهنگ اون دنیا برقرار کنه.

Ghost of Tsushima - Lightning in the Storm

Ilan Eshkeri

0:00 0:00
Ghost of Tsushima - Lightning in the Storm

 

هرکدوم از این سازها هم شخصیت خاص خودشون رو دارن. مثلاً کوتـو یه صدای نسبتا لطیف داره، شاکوهاچی یه صدای فلوت‌ مانند داره و طبل‌های تایکو می‌تونن ضربه‌های قدرتمندی به موسیقی اضافه کنن.

عکسی از نوازنده شامیسن در آهنگسازی

جمع‌بندی

توی این مقاله، فهمیدیم که هر ساز می‌تونه یه بخشی از احساسات، داستان و حتی هویت دنیای بازی رو به بازیکن منتقل کنه؛ بعضی‌وقت‌ها یه پیانوی ساده بیشتر از یه ارکستر بزرگ تاثیرگذاره و حتی ترکیب چندتا ساز مختلف می‌تونن یه صحنه معمولی رو به یکی از موندگارترین لحظات بازی تبدیل کنن. نکته جالب اینجاست که هیچ قانون مشخصی برای انتخاب کردن سازها وجود نداره! آهنگسازها می‌تونن از یه ساز سنتی توی یه بازی علمی‌تخیلی استفاده کنن یا با ترکیب گیتار الکتریک و ارکستر، یه موسیقی کاملاً متفاوت بسازن. چیزی که اهمیت داره اینه که موسیقی با دنیای بازی هماهنگ باشه و بتونه همون حسی رو که سازنده‌ها در نظر دارن، به بازیکن منتقل کنه...